„Odblokowanie mózgu emocjonalnego. Rekonsolidacja pamięci w psychoterapii” [RECNEZJA]

[23.11.2019]

Publikujemy dziewiątą recenzję w naszym cyklu CPI Poleca.
Autorką tekstu jest pracująca w Centrum psychoterapeutka Katarzyna Przerwa-Zydorowicz.

„Odblokowanie mózgu emocjonalnego. Rekonsolidacja pamięci w psychoterapii”. Bruce Ecker, Robin Ticic, Laurel Hulley.

Najbardziej satysfakcjonujące dla nas – terapeutów – są te sesje, podczas których klient doświadcza zmiany, kładącej kres długotrwałym, negatywnym emocjonalnym wzorcom i symptomom. Nie od dziś wiemy, że trwałość naszych doświadczeń emocjonalnych jest silna, to, czego nauczyliśmy się w obecności silnych emocji, jak na przykład podstawowe przekonania i schematy wykształcone w dzieciństwie, jest zamknięte w naszym mózgu przez niezwykle wytrzymałe synapsy. Jak zaznaczają autorzy książki, wydaje się często, jakby mózg wyrzucił klucz. Wydaje się czasami, jakby terapeuci i klienci walczyli z jakąś niewidzialną siłą.
Przełomem okazały się badania z 2004 roku, które pokazały, że mózg może otworzyć te synapsy: poprzez rodzaj neuroplastyczności nazywany rekonsolidacją pamięci. Nowa wiedza zawsze tworzy nowe połączenia neuronalne, ale znacząca zmiana następuje wówczas, gdy stara wiedza ustępuje nowej. Książka „Odblokowanie mózgu emocjonalnego” B.Eckera, R.Ticica, L.Hulley przeprowadza przez kolejne etapy tego procesu i pokazuje, jak ważna jest świadomość zagadnień z zakresu neuronauki w procesie terapeutycznym. To, czy efektem nowego doświadczenia następującego w procesie psychoterapii będzie całkowite zastąpienie, osłabienie czy zintegrowanie dawnej wiedzy i związanego z nią doświadczenia emocjonalnego zależy od stopnia, w jakim nowo przedstawiona informacja (w ramach rekonsolidacji) konkuruje (jest niezgodna) z wcześniej zakodowaną informacją. Kluczowe zatem znaczenia w procesie psychoterapii po identyfikacji objawu problematycznego dla klienta ma przeniesienia do świadomości wiedzy emocjonalnej, która stanowi podstawę i przyczyny występowania objawu. A następnie odnalezienia intensywnego doświadczenia (przeszłego lub aktualnego) dostępnego klientowi niezgodnego z wiedzą emocjonalną leżącą u podstaw utrzymywania się objawu. Przekładając to na język neuronauki, obwody neuronalne mogą ulec zmianom terapeutycznym poprzez nowe doświadczenia, a nie przez sam wgląd poznawczy. Nowe doświadczenia, również te wyobrażone, mogą brać aktywny udział w tworzeniu nowych obwodów neuronalnych i nowych reakcji. Książka „Odblokowanie mózgu emocjonalnego” pokazuje w jaki sposób, w jakich krokach możliwe staje się oduczenie starej wiedzy emocjonalnej odpowiedzialnej za utrzymywanie się objawów, i jak wielkie znaczenia ma nabywanie nowych doświadczeń emocjonalnych, również w procesie psychoterapii. Pozycja wskazuje na etapy tego procesu, zwracając uwagę, że proces rekonsolidacji to behawioralna ingerencja, która przez autorów książki została precyzje określona i opisana z matematyczną wręcz precyzją. Z uwagi na ten fakt książka nie jest łatwa w odbiorze w swojej części teoretycznej. Rozdziały odnoszące się do konkretnych przypadków przynoszą jednak czytającemu ulgę – praktyczne przełożenie zagadnień z zakresu neuronauki na to, co dzieje się w procesie psychoterapii i wyjaśnienie w jaki sposób zmiana odbywa się poprzez sekwencje powtarzania nowych doświadczeń emocjonalnych. Książka ta to zdecydowanie pozycja, która pokazuje, że działania terapeutyczne to nie żadne magiczne sztuczki, ale działania oparte na ścisłej wiedzy o mózgu. Zatem obowiązkowa pozycja dla nas psychoterapeutów!

„Odblokowanie mózgu emocjonalnego. Rekonsolidacja pamięci w psychoterapii”. Bruce Ecker, Robin Ticic, Laurel Hulley.

Wydawnictwo Zielone Drzewo
Instytut Psychologii Zdrowia PTP
http://www.psychologia.edu.pl/wydawnictwo.html